โครงการศึกษาและทดลองการทำฟาร์มเลี้ยงกุ้งที่เป็นมิตรต่อนาข้าว อันเนื่องมาจากพระราช ดำริ ในพื้นที่โครงการพัฒนาส่วนพระองค์ ต.บางแตน อ.บ้านสร้าง จ.ปราจีนบุรี

นับเป็นพระมหากรุณาธิคุณเป็นล้นพ้นที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงเล็งเห็นปัญหาสิ่งแวดล้อมจากการเลี้ยงกุ้ง จึงได้พระราชทานพระราชดำริกับนายวัลลภ เจียรวนนท์ กรรมการบริหารเครือเจริญโภคภัณฑ์ (ซีพี) เมื่อวันที่ 22 มิถุนายน 2541 ณ พระตำหนักจิตรลดารโหฐาน สวนจิตรลดา ถึงการศึกษาและทดลองทำฟาร์มเลี้ยงกุ้งที่เป็นมิตรต่อนาข้าว ในพื้นที่โครงการพัฒนาส่วนพระองค์ ณ ตำบลบางแตน อำเภอบ้านสร้าง จังหวัดปราจีนบุรี

ทำให้เครือเจริญโภคภัณฑ์ โดยบริษัท เจริญโภคภัณฑ์อาหาร จำกัด (มหาชน) หรือ ซีพีเอฟ ได้เข้าไปดำเนินการในพื้นที่ดังกล่าว ในวันที่ 20 มิถุนายน 2542 โดยมีนายกวี อังศวานนท์ ผู้อำนวยการโครงการพัฒนาส่วนพระองค์ ได้จัดพื้นที่ให้เพื่อทำการศึกษาและทดลองโครงการฯ จำนวน 24.90 ไร่ ซึ่งต่อมาบริษัทฯ ได้รับพื้นที่แปลงใหม่เพิ่มขึ้นจำนวน 91 ไร่ เพื่อทดลองเปรียบเทียบกับพื้นที่แปลงแรก

ตลอดระยะเวลาที่ได้ศึกษาและทดลองจนถึงเดือนมีนาคม 2551 สามารถสรุปโครงการศึกษาและทดลองการเลี้ยงกุ้งที่เป็นมิตรต่อนาข้าว ตามแนวพระราชดำริ ดังนี้

• การเลี้ยงกุ้งและการปลูกข้าวสามารถที่จะเลี้ยงอยู่ในที่เดียวกันได้ โดยไม่มีผลกระทบต่อผลผลิตข้าว
• การเลี้ยงกุ้งในที่ซึ่งมีน้ำเค็มท่วมถึงหรือมีน้ำใต้ดินเป็นน้ำเค็ม สามารถที่จะใช้ประโยชน์จากธรรมชาติได้ต่อเนื่องได้ทุกฤดูกาล เพื่อให้ได้ผลผลิตที่สูงสุด
• ไม่พบการแพร่กระจายของความเค็มออกไปภายนอกฟาร์มในแนวระนาบและแนวดิ่ง เนื่องจากพื้นที่เป็นดินเค็มมาก่อน

จึงกล่าวได้ว่า การเลี้ยงกุ้งและการทำนาข้าวสามารถอยู่ร่วมกันได้โดยไม่ทำลายสิ่งแวดล้อม อีกทั้งยังเป็นการใช้พื้นที่เลี้ยงกุ้งอย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งจะเป็นการช่วยเพิ่มรายได้ให้แก่เกษตรกรจากการทำนาข้าวควบคู่กับการทำนากุ้ง

ผลผลิตการปลูกข้าวเปรียบเทียบกับการเลี้ยงกุ้งแต่ละชนิด ณ วันที่ 31 มีนาคม พ.ศ. 2551 จังหวัดปราจีนบุรี